Ngày 2/11/2022, một phái đoàn quan chức cấp cao Hoa Kỳ đã có mặt tại Hà Nội để tiến hành Đối thoại Nhân quyền Mỹ – Việt Nam lần thứ 26 — sự kiện ngoại giao quan trọng bàn về các cam kết tôn trọng quyền con người của người dân Việt Nam, bao gồm cả quyền của các dân tộc bản địa. Điều đáng chú ý: đây là vòng đối thoại đầu tiên diễn ra sau khi Việt Nam vừa trúng cử vào Hội đồng Nhân quyền Liên Hợp Quốc hôm 11/10/2022.
Người Khmer Krom bí mật gặp phái đoàn Mỹ ngay tại Sài Gòn
Trước thềm cuộc đối thoại chính thức một ngày — tức ngày 1/11/2022 — các quan chức Mỹ đã mời 6 nhà hoạt động nhân quyền người Khmer Krom lên TP.HCM (Prey Nokor) để trực tiếp trình bày báo cáo về tình trạng nhân quyền tại vùng đất Campuchia Krom. Theo thông tin từ Liên đoàn Khmer Campuchia Krom, những người này đã tố cáo hàng loạt vi phạm nhân quyền đang diễn ra hàng ngày mà họ phải chịu đựng.
Trước đó, ngày 31/10/2022, một nhóm thanh niên Khmer Krom cũng đã có cuộc gặp với quan chức cấp cao Mỹ ngay tại Tổng lãnh sự quán Hoa Kỳ tại TP.HCM.
Phái đoàn Mỹ “nặng ký” chưa từng thấy
Theo thông cáo báo chí của Đại sứ quán và Tổng lãnh sự quán Hoa Kỳ tại Việt Nam công bố ngày 28/10/2022, phái đoàn Mỹ trong cuộc đối thoại lần này bao gồm những tên tuổi đáng chú ý:
- Bà Erin Barclay — quan chức cấp cao thuộc Cục Dân chủ, Nhân quyền và Lao động, dẫn đầu phái đoàn Mỹ
- Đại sứ Rashad Hussain — Đại sứ lưu động phụ trách Tự do Tôn giáo Quốc tế
- Bà Désirée Cormier Smith — Đặc phái viên đặc biệt về Công lý và Bình đẳng chủng tộc
- Ông Michael Orona — Cố vấn cấp cao về Chiến lược Quyền người bản địa, Cục Dân chủ, Nhân quyền và Lao động
- Ông Robert Ogburn — Giám đốc Văn phòng phụ trách khu vực Đông Á và Thái Bình Dương
Phía Việt Nam do ông Đỗ Hùng Việt dẫn đầu.
Những vấn đề “gai góc” được đặt lên bàn đàm phán
Theo thông cáo chính thức, cuộc đối thoại tập trung vào một loạt vấn đề nhân quyền và lao động nhạy cảm, bao gồm:
- Quyền tự do ngôn luận và biểu đạt
- Quyền thành lập tổ chức phi chính phủ và hội đoàn độc lập
- Quyền tự do tín ngưỡng và tôn giáo
- Nhà nước pháp quyền và cải cách tư pháp
- Quyền của các nhóm bị gạt ra ngoài lề xã hội: dân tộc thiểu số bản địa, người khuyết tật và các trường hợp cá nhân đáng lo ngại
Mỹ khẳng định nhân quyền là “chìa khóa” trong quan hệ với Việt Nam
Thông cáo của Đại sứ quán Mỹ tại Việt Nam nhấn mạnh: “Thúc đẩy nhân quyền là yếu tố không thể thiếu trong chính sách đối ngoại của Hoa Kỳ và là then chốt trong sự gắn kết giữa Mỹ và Việt Nam trong khuôn khổ Đối tác Toàn diện.” Washington cũng cam kết tiếp tục các cuộc thảo luận thẳng thắn, dựa trên kết quả cụ thể với Hà Nội về những vấn đề này.
Cuộc đối thoại không chỉ diễn ra tại Hà Nội mà còn được tổ chức tại TP.HCM — vùng đất mà người Khmer Krom gọi là Prey Nokor — nhằm tiếp xúc trực tiếp với cả quan chức địa phương lẫn các nhà hoạt động nhân quyền cơ sở, đặc biệt là cộng đồng người Khmer Krom bản địa.
Leave a Reply