Chỉ vì mặc một chiếc áo phông kỷ niệm và tụ họp ôn hòa, một thanh niên Khmer Krom đã bị chính quyền Việt Nam triệu tập thẩm vấn nhiều giờ đồng hồ. Đây chỉ là một trong những sự việc mới nhất khiến Liên đoàn Khmer Campuchia Krom (KKF) chính thức lên án và gửi thư khẩn cầu can thiệp tới Liên Hợp Quốc.
100 người tụ họp hòa bình, chính quyền kéo đến giải tán
Ngày 13/9, khoảng 100 thanh niên Khmer Krom thuộc Hội Con em Khmer vì Phát triển đã tập trung tại tỉnh Trà Vinh để tổ chức lễ kỷ niệm 15 năm ngày Liên Hợp Quốc thông qua Tuyên ngôn về Quyền của các Dân tộc Bản địa (UNDRIP) năm 2007. Trong buổi lễ, các thanh niên trao quà cho người cao tuổi Khmer Krom và đọc nội dung bản tuyên ngôn. Thế nhưng, giữa chừng, nhiều cán bộ chính quyền Việt Nam ập đến, yêu cầu dừng ngay sự kiện với lý do “tổ chức trái phép”. Bất chấp sức ép, những thanh niên này vẫn kiên quyết tiếp tục cho đến khi lễ kết thúc mới giải tán.
Mặc áo kỷ niệm cũng bị triệu tập thẩm vấn
Sự việc chưa dừng lại ở đó. Ngày 15/9, chỉ hai ngày sau buổi lễ, chính quyền tỉnh Sóc Trăng đã triệu tập anh Dương Minh Quang — một thanh niên Khmer Krom — đến thẩm vấn với lý do duy nhất: anh mặc chiếc áo in dòng chữ kỷ niệm 15 năm UNDRIP. Sau nhiều giờ bị hỏi cung, anh mới được thả về nhà. Thanh niên Khmer Krom Dương Khải bức xúc nói với Đài Á Châu Tự Do (RFA): “Việt Nam làm vậy là vi phạm pháp luật rồi. Tuyên ngôn về quyền dân tộc bản địa của Liên Hợp Quốc, Việt Nam chưa bao giờ thực thi. Khi chúng tôi thực hiện quyền của mình thì họ ngăn cản, nói là trái phép — họ không muốn cho người bản địa tổ chức bất kỳ sự kiện nào.”
Liên đoàn KKF cầu cứu Liên Hợp Quốc
Trước tình hình này, Liên đoàn Khmer Campuchia Krom (KKF) đã chính thức gửi thư yêu cầu Liên Hợp Quốc can thiệp, đề nghị tổ chức quốc tế này gây áp lực buộc chính phủ Việt Nam thực thi đúng cam kết của mình. Phó Chủ tịch KKF, ông Mao Munny, nhấn mạnh với RFA: “Chúng tôi muốn Liên Hợp Quốc gửi thư cho chính phủ Việt Nam nhắc nhở rằng đã ký kết thì phải tôn trọng — không thể cấm người Khmer Krom chỉ vì họ tổ chức lễ kỷ niệm, rồi còn triệu tập họ đi thẩm vấn.”
Việt Nam ký UNDRIP nhưng bị tố không bao giờ thực thi
Nghịch lý ở chỗ, chính Việt Nam là một trong những quốc gia bỏ phiếu ủng hộ thông qua UNDRIP tại Liên Hợp Quốc năm 2007 — bản tuyên ngôn đặt ra các tiêu chuẩn tối thiểu bảo vệ sự sống còn, nhân phẩm và phúc lợi của các dân tộc bản địa trên toàn thế giới. Thế nhưng theo KKF, Việt Nam liên tục vi phạm chính văn kiện mà mình đã ký, tiếp tục sách nhiễu người Khmer Krom và các dân tộc bản địa khác.
Hàng triệu người Khmer Krom bị tố phân biệt đối xử, can thiệp tôn giáo
Chủ tịch KKF, ông Prak Sereyvotha, tuyên bố trong một thông cáo chính thức rằng hàng triệu người Khmer Krom tại vùng đất Campuchia Krom (Nam Bộ Việt Nam ngày nay) đáng lẽ phải được hưởng đầy đủ quyền của người bản địa, nhưng thực tế họ vẫn đang đối mặt với phân biệt chủng tộc, vi phạm nhân quyền, đàn áp và can thiệp vào nội bộ Phật giáo. Ông khẳng định KKF sẽ tiếp tục đấu tranh ôn hòa, bất bạo động trên trường quốc tế nhằm giành quyền tự quyết cho người Khmer Krom theo đúng Điều 3 và Điều 4 của UNDRIP — quyền tự do quyết định vận mệnh chính trị, kinh tế, xã hội và văn hóa của chính mình.
Leave a Reply